Dermatoskopia to nieinwazyjne badanie skóry wykonywane przy użyciu dermatoskopu, czyli urządzenia optycznego, które powiększa obraz i doświetla oceniany obszar. Dzięki temu dermatolog może dokładniej obejrzeć znamię, zmianę barwnikową, brodawkę lub inny niepokojący fragment skóry niż podczas zwykłego oglądania gołym okiem. Badanie jest krótkie, bezbolesne i pomaga określić, czy zmiana wymaga jedynie obserwacji, czy leczenia bądź dalszej diagnostyki.
Wskazania do dermatoskopii
Dermatoskopię warto wykonać wtedy, gdy na skórze pojawiają się nowe zmiany albo gdy dotychczasowe znamiona zaczynają wyglądać inaczej niż wcześniej. Szczególną uwagę zwraca się na zmiany, które rosną, zmieniają kolor, mają nieregularne brzegi lub stają się asymetryczne.
Wskazania do dermatoskopii:
- liczne znamiona i pieprzyki na ciele;
- zmiana wielkości, kształtu lub koloru znamienia;
- asymetria zmiany skórnej;
- nieregularne, poszarpane granice znamienia;
- pojawienie się kilku kolorów w obrębie jednej zmiany;
- uszkodzenie, podrażnienie lub nawracające krwawienie znamienia;
- nowe brodawki, kłykciny lub inne narośla skórne;
- zaburzenia pigmentacji, np. białe, brązowe lub różowe plamy;
- wysypka, świąd, łuszczenie skóry;
- łupież i problemy skóry głowy;
- wypadanie włosów;
- wystąpienie czerniaka w rodzinie;
- jasny fototyp skóry i duża wrażliwość na słońce.
Badanie warto rozważyć także profilaktycznie, zwłaszcza u osób z dużą liczbą znamion, jasną karnacją albo wcześniejszymi problemami dermatologicznymi. Dermatoskopia bywa również wykonywana przed planowanym usunięciem zmiany skórnej, aby lepiej ocenić jej charakter i dobrać właściwe postępowanie.
Choroby, które pomaga wykryć dermatoskopia
Dermatoskopia jest najczęściej kojarzona z oceną znamion barwnikowych i wczesnym wykrywaniem nowotworów skóry. Badanie pozwala dermatologowi ocenić granice zmiany, rozmieszczenie barwnika, symetrię, strukturę oraz układ naczyń, co zwiększa precyzję rozpoznania.
Dermatoskopia może pomóc w rozpoznaniu lub różnicowaniu:
- czerniaka;
- znamiona atypowe;
- rak podstawnokomórkowy;
- choroba Bowena;
- brodawki i kłykciny;
- rogowacenie łojotokowe;
- naczyniaki;
- stany zapalne skóry;
- bielactwo;
- liszaj płaski;
- toczeń rumieniowaty skórny;
- świerzb;
- melasma;
- łojotok i wybrane choroby skóry głowy;
- niektóre przyczyny wypadania włosów.
W praktyce badanie pomaga odróżnić zmiany łagodne od tych, które wymagają szybkiej diagnostyki lub usunięcia. Więcej informacji na temat chorób dermatologicznych można znaleźć na stronie Doctorpro: https://doctorpro.pl/lodz/services/dermatology.
Przebieg dermatoskopii
Dermatoskopia nie wymaga skomplikowanego przygotowania. Najczęściej wystarczy, aby w dniu badania nie nakładać na oceniany obszar skóry kosmetyków, kremów, maści ani leków miejscowych, ponieważ mogą utrudniać oglądanie zmiany.
Przebieg dermatoskopii:
- Dermatolog ogląda zmianę lub wybrany obszar skóry.
- W razie potrzeby oczyszcza skórę.
- Może nałożyć żel lub specjalny płyn poprawiający widoczność struktur.
- Przykłada dermatoskop do skóry i ocenia obraz w powiększeniu.
- Czasem lekarz wykonuje dokumentację zdjęciową.
- Na końcu omawia wynik i dalsze zalecenia.
Badanie trwa zwykle od kilku do kilkudziesięciu minut, zależnie od liczby ocenianych zmian. Pacjent może odczuwać jedynie lekki nacisk urządzenia na skórę, ale dermatoskopia nie powinna powodować bólu. Po badaniu dermatolog informuje, czy zmiana wymaga obserwacji, leczenia, usunięcia albo dalszej diagnostyki histopatologicznej.
